Tüm Yazılar

İran’da neler oluyor? Mahsa’nın ölümü ülkeyi karıştırdı…

İran’da 22 yaşındaki Mahsa Amini’nin ölümü üstüne süregelen vakalarda kan aktı. Kürdistan eyaletinin başkenti Senendec ile Amini’nin memleketi Sakkız şehirlerinde polis, protestoculara karşı gerçek mermi kullandı. Minimum 3 kişinin yaşamını kaybetmiş olduğu bildirildi. Sahadaki insan hakları örgütleri can kaybını 5 olarak açıklamıştı. Kürdistan eyaletinin neredeyse tüm şehirlerinin yanı sıra, başkent Tahran dahil çeşitli İran kentlerinde de küçük çaplı sertlik olaylarının yaşandığı protestolar düzenlendi.

ÜNİVERSİTELERDE EYLEM

Göstericilerden bazılarının otomobil camlarını kırdığı ve çöp kutularını ateşe verdiği görüldü. Fars haber ajansına gore Tahran’da polis, göstericileri “cop ve gözyaşartıcı gaz” kullanarak dağıttı. Ortalama 250 kişinin gözaltına alındığı açıklanırken, bazı bölgelerde esnaf Amini’nin ölümünü Protesto için kepenk kapattı, hanımefendiler da başörtülerini çıkardı. Öte taraftan çeşitli üniversitelerde talebe gruplarının karşı karşıya geldiği aktarılırken Tahran Valisi, “bayrak yakmak, taş atmak” benzer biçimde eylemlerin bilgili ve organize hücum bulunduğunu savundu.

POLİS NEDEN HEDEFTE

Mahsa Amini, geçen hafta Tahran’ı ziyareti esnasında “giyim kurallarına uymadığı” sebebi öne sürülerek “terbiye polisi” olarak malum İrşad devriyelerince 13 Eylül’de gözaltına alınmış ve aynı gün ansızın fenalaşarak bilincini yitirmişti. Polis, üç gün komada kaldıktan sonrasında 16 Eylül’de hastanede öldüğü açıklanan kadının bir “kalp rahatsızlığı yaşadığını” savunurken, aktivistler Amini’nin darp edildiğini ve başına almış olduğu darbeler yüzünden öldüğünü söylüyor.

İŞKENCE İDDİASI

İran İçişleri Bakanlığı vakayla ilgili soruşturma başlatırken Tahran emniyeti, Amini ile memurlar içinde “fizyolojik temas” olmadığını deklare etti. Sadece insan hakları avukatları kadının başlangıcında kırıklar bulunduğunu iddia etti. Mahsa Amini’nin babası da kızının kalp ya da benzeri sıhhat problemi bulunmadığını belirterek ölümünden polisi görevli tuttu. Tahran Adli Tıp Müdürlüğü kati ölüm sebebinin üç hafta içinde açıklanacağını duyurdu.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği’nden meydana getirilen açıklamada, genç kadının başına copla vurulmuş olduğu yönündeki iddialar hatırlatılarak, “derhal ve yansız bir işkence soruşturması” talep edildi.

MİLLETVEKİLİ ELEŞTİRDİ

İrşad polisinin uygulaması İranlı milletvekillerini de rahatsız etti. Milletvekili Celal Raşidi Koçi, uygulamayı eleştirdiği açıklamasında, terbiye polisinin ‘ülke için yitik ve zarardan başka bir netice getirmediğini’ söylemiş oldu. Koçi, “İnsanları karakola götürüp sonrasında tövbe etmelerini bekleyemezsiniz” diye tepki gösterdi.

AHLAK POLİSİ NEDİR

‘Terbiye polisi’ diye malum takımlar, avmleri, şehir meydanları benzer biçimde bölgelerde vazife yapıyorlar. Uygunsuz giyindikleri sebebi öne sürülerek gözaltına alınan hanımefendiler, genel anlamda iyi mi giyinecekleri mevzusunda ders aldıktan sonrasında özgür kalıyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu